Η ΕΕ αναγνωρίζει τη στρατηγική συμβολή της Ναυτιλίας Μικρών Αποστάσεων και προχωρά στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της ανθεκτικότητας και της βιωσιμότητας.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγνωρίζει πλήρως τον καθοριστικό ρόλο και τη στρατηγική σημασία της ναυτιλίας μικρών αποστάσεων στην προώθηση της πράσινης μετάβασης, διασφαλίζοντας παράλληλα τα υψηλά ποιοτικά πρότυπα των θαλάσσιων μεταφορικών υπηρεσιών. Αυτό αποτέλεσε το βασικό συμπέρασμα του ιδιαίτερα παραγωγικού εργαστηρίου πολιτικής που διοργάνωσε το European Shortsea Network (ESN) την Τρίτη 12 Μαΐου, με τη συμμετοχή αξιωματούχων της ΕΕ, εκπροσώπων ευρωπαϊκών ενώσεων πλοιοκτητών, της European Shipowners | ECSA, μελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και εθνικών Κέντρων Προώθησης της Ναυτιλίας Μικρών Αποστάσεων.
Η εκδήλωση φιλοξενήθηκε στους χώρους της Μόνιμης Αντιπροσωπείας της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ένωση στις Βρυξέλλες. Κηρύσσοντας την έναρξη του εργαστηρίου, η Α.Ε. ο Πρέσβης Ιωάννης Βράιλας, Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην ΕΕ, απηύθυνε χαιρετισμό, υπογραμμίζοντας ότι η σημασία και η συμβολή της ναυτιλίας μικρών αποστάσεων — καθώς και ο ρόλος του ESN — έχουν πλέον εδραιωθεί στην ευρωπαϊκή ατζέντα.
Η κεντρική ομιλία του Χαράλαμπου Σημαντώνη, Προέδρου του European Shortsea Network και Προέδρου της Ένωσης Εφοπλιστών Ναυτιλίας Μικρών Αποστάσεων, ανέδειξε τα βασικά ζητήματα που διαμορφώνουν το μέλλον του κλάδου. Ο ίδιος τόνισε την αποστολή του ESN ως ευρωπαϊκής πλατφόρμας συνεργασίας και ανταλλαγής πληροφοριών, με στόχο την προώθηση της ναυτιλίας μικρών αποστάσεων και την ενίσχυση της ενσωμάτωσής της στην αλυσίδα συνδυασμένων μεταφορών.
Ο κ. Σημαντώνης υπογράμμισε ότι η ναυτιλία μικρών αποστάσεων παραμένει κρίσιμη για την ανταγωνιστικότητα, την ανθεκτικότητα και τη βιωσιμότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας, ενισχύοντας παράλληλα την ασφάλεια και τη γεωπολιτική θέση της Ευρώπης. Ωστόσο, στην πορεία προς την πράσινη μετάβαση και τη συμμόρφωση με πολλαπλά — συχνά αλληλεπικαλυπτόμενα ή αντικρουόμενα — κανονιστικά πλαίσια, ο κλάδος αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις που επηρεάζουν την ανταγωνιστικότητα και τη βιωσιμότητά του.
Ειδικότερα, η δέσμη μέτρων «Fit for 55» και το σύστημα EU ETS δημιουργούν ένα σύνθετο επιχειρησιακό περιβάλλον για τον κλάδο, επιβάλλοντας σημαντικά οικονομικά βάρη στους φορείς εκμετάλλευσης. Παρ’ όλα αυτά, διαμορφώνεται σταδιακά κοινή ευρωπαϊκή και διεθνής αντίληψη ότι τα έσοδα από περιβαλλοντικά μέτρα πρέπει να ξάνα επενδύονται για τη στήριξη της αποανθρακοποίησης του τομέα. Στο πλαίσιο αυτό, ενισχύεται η παραδοχή ότι η ναυτιλία μικρών αποστάσεων χρειάζεται στοχευμένη υποστήριξη για να ανταποκριθεί στη μετάβαση.
Η κοινή αυτή προσέγγιση αποτυπώθηκε και στις παρεμβάσεις των συμμετεχόντων, μεταξύ των οποίων οι Λορέντζο Ματατσένα, Πρόεδρος της Επιτροπής SSS της Confitarma και Πρόεδρος της Ομάδας Εργασίας SSS της ES-ECSA (διαδικτυακά), η Εβίνα Φωτιάδου, Διευθύντρια Ναυτιλιακής Πολιτικής και Επικοινωνίας της ECSA, ο Τσέζαρε Κροτσίνι, Επικεφαλής του Γραφείου ΕΕ της Assarmatori, της Ιταλικής Ένωσης Πλοιοκτητών, η Κλαούντια Βέλλα Κασαγκράντε, Γραμματέας της Malta International Shipowners Association και του SPC Μάλτας, ο Πολ Μπρούστερ, Σύμβουλος Ευρωπαϊκής Πολιτικής στο Irish Maritime Development Office και στο SPC Ιρλανδίας, ο Ρομπέρτο Μενκαρέλι, Επικεφαλής Ευρωπαϊκών και Εθνικών Προγραμμάτων της RAM και του SPC Ιταλίας, η Ελισάβετ Βοζεμπέργκ-Βρυωνίδη, Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Πρόεδρος της Επιτροπής TRAN, καθώς και η Φωτεινή Ιωαννίδου, Διευθύντρια της Διεύθυνσης D – Θαλάσσιες Μεταφορές της DG MOVE.
Η Εβίνα Φωτιάδου υπογράμμισε ότι οι ευρωπαϊκές στρατηγικές πολιτικές αναγνωρίζουν τη συμβολή της ναυτιλίας μικρών αποστάσεων στην ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας, ενώ τόνισε ότι η πράσινη μετάβαση απαιτεί επαρκείς χρηματοδοτικούς μηχανισμούς για την επιτυχή υλοποίησή της.
Η Ελίζα Βόζεμπεργκ επισήμανε ότι η ναυτιλία μικρών αποστάσεων αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία στη χάραξη ευρωπαϊκής πολιτικής και αποτελεί βασικό πυλώνα της στρατηγικής της ΕΕ για τις μεταφορές και τη βιωσιμότητα.
Ολοκληρώνοντας το εργαστήριο, ο Πρόεδρος του ESN, Χαράλαμπος Σημαντώνης, δήλωσε:
«Είμαστε εξαιρετικά ικανοποιημένοι από τα αποτελέσματα των συζητήσεων. Είναι πλέον σαφές ότι η Ευρώπη κατανοεί πλήρως τη σημασία της ναυτιλίας μικρών αποστάσεων για την οικονομία και την κοινωνία. Η σύγκλιση απόψεων μεταξύ όλων των συμμετεχόντων αποδεικνύει ότι μοιραζόμαστε κοινούς στόχους και ισχυρή βούληση για την πράσινη μετάβαση. Το επόμενο βήμα είναι η μετατροπή των στρατηγικών σε συγκεκριμένες πολιτικές εφαρμογής, με μετρήσιμα αποτελέσματα και σαφή χρονοδιαγράμματα.»